Kemik Ogmentasyonu
İmplant tedavisi için yetersiz olan çene kemiğinin hacmini artırmaya yönelik cerrahi uygulamalardır. Kemik kaybının şekli ve miktarı, mevcut anatomik yapılar ve planlanan implant tedavisi değerlendirilerek kişiye özel olarak planlanır.
Kemik Ogmentasyonu Nedir?
Kemik ogmentasyonu, implant yerleştirilmesi için yetersiz olan çene kemiğinin hacmini artırmaya yönelik cerrahi uygulamaların genel adıdır. Kemik artırma olarak da ifade edilen bu işlemler, kemik yüksekliği veya genişliğinin yetersiz olduğu durumlarda implant tedavisine uygun bir anatomik yapı oluşturmayı amaçlar.
Diş kaybı sonrasında çene kemiğinde zaman içerisinde meydana gelen erime, implant yerleştirilmesini zorlaştırabilecek kemik kayıplarına neden olabilir. Kemik ogmentasyonu ile kaybedilen kemik hacminin yeniden oluşturulması ve implant tedavisi için uygun koşulların sağlanması hedeflenir.
Hangi Durumlarda Kemik Ogmentasyonu Gerekir?
Kemik ogmentasyonu ihtiyacı, implant tedavisi öncesinde yapılan klinik ve radyolojik değerlendirme sonucunda belirlenir.
Uzun süreli diş kaybına bağlı çene kemiğinde erime, travma, geçirilmiş enfeksiyonlar, diş çekimi sonrasında oluşan kemik kaybı veya mevcut anatomik koşullar nedeniyle implant için yeterli kemik hacmi bulunmadığında kemik artırma işlemleri değerlendirilebilir.
Kemik kaybının şekli ve miktarına göre kemik genişliğinin artırılması, kemik yüksekliğinin yeniden oluşturulması veya her iki yönde kemik hacminin artırılması gerekebilir. Uygulanacak yöntem, implantın planlanan konumu ve çevredeki anatomik yapılar dikkate alınarak belirlenir.
Kemik Ogmentasyonu Nasıl Planlanır?
Tedavi planlaması ayrıntılı bir ağız içi muayene ve radyolojik değerlendirme ile başlar. Çene kemiğinin mevcut yüksekliği ve genişliği, kemik yapısının özellikleri, anatomik oluşumlar ve implant yerleştirilmesi planlanan bölge değerlendirilir.
Gerekli durumlarda üç boyutlu görüntüleme yöntemlerinden yararlanılarak kemik kaybının boyutu ve anatomik sınırlar ayrıntılı şekilde incelenir.
Elde edilen klinik ve radyolojik bulgular doğrultusunda uygulanacak kemik artırma yöntemi, kullanılacak greft materyali ve implant tedavisinin zamanlaması kişiye özel olarak belirlenir.
Kemik Artırma Yöntemleri
Kemik kaybının bulunduğu bölgeye ve kemik yetersizliğinin şekline göre farklı kemik artırma yöntemleri uygulanabilir.
Yatay kemik artırma, implant yerleştirilecek bölgede kemik genişliğinin yetersiz olduğu durumlarda uygulanır.
Dikey kemik artırma, kemik yüksekliğinin implant yerleştirilmesi için yetersiz olduğu daha ileri kemik kayıplarında değerlendirilir.
Bazı vakalarda kemik artırma işlemi implant yerleştirilmesiyle aynı seansta gerçekleştirilebilir. Kemik yetersizliğinin daha ileri olduğu durumlarda ise öncelikle kemik hacminin artırılması ve iyileşme sonrasında implantların yerleştirilmesi planlanabilir.
Kemik Rejenerasyonu ve GBR
Yönlendirilmiş Kemik Rejenerasyonu (GBR), implant çevresinde veya kemik hacminin yetersiz olduğu bölgelerde yeni kemik oluşumunu desteklemek amacıyla kullanılan kemik artırma yöntemlerinden biridir.
Uygun vakalarda kemik greft materyalleri ve bariyer membranlar kullanılarak, kemik oluşumu için gerekli alanın korunması ve yeni kemik dokusunun gelişiminin desteklenmesi amaçlanır.
GBR’nin uygulanıp uygulanmayacağı ve kullanılacak materyaller; kemik kaybının şekli, miktarı ve implant planlaması doğrultusunda belirlenir. GBR, özellikle yatay ve bazı dikey kemik yetersizliklerinin tedavisinde kullanılan yöntemlerden biridir.
Kemik Greft Materyalleri
Kemik ogmentasyonu sırasında, uygulanacak cerrahi tekniğe ve kemik kaybının özelliklerine göre farklı kemik greft materyalleri kullanılabilir.
Otojen kemik, hastanın kendi vücudundan elde edilen kemiktir. Bunun yanında insan kaynaklı(allogreft), hayvan kaynaklı(xenogreft) veya sentetik kökenli(alloplast) farklı greft materyalleri de klinik olarak kullanılabilir.
Günlük kullanımda “kemik tozu” olarak ifade edilen greft materyallerinin yapısı, kaynağı ve biyolojik özellikleri birbirinden farklı olabilir. Hangi materyalin kullanılacağı; kemik kaybının miktarı ve şekli, uygulanacak cerrahi teknik, implant planlaması ve hastanın bireysel koşulları değerlendirilerek belirlenir.
İmplant ve Kemik Ogmentasyonu Aynı Anda Yapılabilir Mi?
Bazı uygun vakalarda kemik artırma işlemi ile implant yerleştirilmesi aynı cerrahi işlem sırasında gerçekleştirilebilir. Bunun için implantın yeterli primer stabilite sağlayacak şekilde yerleştirilebilmesi ve mevcut kemik yapısının buna uygun olması gerekir.
Kemik yetersizliğinin daha ileri olduğu durumlarda ise öncelikle kemik hacminin artırılması, bölgenin iyileşmesinin ardından implantların yerleştirilmesi tercih edilebilir. Hangi yaklaşımın uygulanacağı, kemik kaybının boyutu, implantın planlanan konumu ve cerrahi koşullar birlikte değerlendirilerek belirlenir.
İyileşme Süreci
Kemik ogmentasyonu sonrasında greftlenen bölgenin iyileşmesi ve yeni kemik oluşumunun gerçekleşmesi için bir iyileşme dönemi gerekir.
İyileşme süresi; uygulanan kemik artırma yöntemine, kemik kaybının miktarına, kullanılan greft materyaline ve kişinin bireysel iyileşme özelliklerine göre değişebilir.
İyileşme döneminin ardından bölgenin klinik ve radyolojik durumu yeniden değerlendirilir. Uygun görülen vakalarda implant tedavisine geçilir. Bazı durumlarda ise kemik ogmentasyonu ve implant yerleştirilmesi aynı cerrahi işlem sırasında gerçekleştirilebilir.
Kemik Ogmentasyonu Sonrası Nelere Dikkat Edilmelidir?
Kemik ogmentasyonu sonrasında cerrahi bölgenin korunması ve hekimin önerdiği bakım uygulamalarına uyulması iyileşme açısından önemlidir.
İlk dönemde cerrahi bölgede şişlik, hassasiyet veya hafif rahatsızlık görülebilir. Ağız hijyeninin hekimin önerileri doğrultusunda sürdürülmesi ve cerrahi bölgenin gereksiz travmadan korunması gerekir.
Kontroller sırasında ogmente edilen bölgenin iyileşmesi değerlendirilir ve implant tedavisinin zamanlaması klinik ve radyolojik bulgular doğrultusunda belirlenir.